بیداری اسلامی

خطیب: دکتر صالح بن حمید

مسجد الحرام: جمعه ۲ شعبان ۱۴۳۰ هجری قمری برابر با ۲ مرداد ۱۳۸۸

خطبه‏ ی اول:

ستایش از آن الله است، ستایش از آن اوست که بی نیاز است و بندگانش نیازمند او. و او قوی است و بندگانش ضعیف‏اند… حمد وی را می‏گویم. اوست که از بندگانش توبه می‏پذیرد و از بدکاران می‏گذرد. و وی را شکر می‏گویم که او روزی را گسترانده و نعمت‏ها را گسترده است و گواهی می‏دهم که معبودی به حق نیست جز الله که واحد است و شریکی ندارد و نام‏های نیک از آن اوست و گواهی می‏دهم که سرور و پیامبر ما محمد بنده و پیام‏رسان اوست و اوست که باتقواترین بندگان و ذاکرترین و شکرگذارترین آنان است.

درود و سلام خداوند بر وی و بر اهل بیت و یاران وی باد. اهل بیت و یارانی که بر پیمان خویش با خداوند در خوشی و ناخوشی پایبند ماندند و بر تابعین و آنانی که تا قیامت به نیکی از آنان پیروی نمایند.

اما بعد… ای مردم خود و شما را به تقوای خداوند توصیه می‏کنم. پس تقوای وی را پیشه سازید که گرامی‏ترین انسان‏ها نزد الله باتقواترین آنان است و هرکه قلب خویش را بی‏نیاز سازد دستانش نیز بی‏نیاز می‏شوند و هرکه قلبش فقیر گردد ثروتش به او سودی نخواهد رساند. و تنها سه چیز ارزش غبطه خوردن را دارد: یاد پرودگار، شکر پروردگار و عبادت نیکوی وی.

خوش به حال آنکه بدون ذلت و خواری تواضع پیشه ساخته و بدون گناه صدقه نماید و خوش به حال آنان که به اهل علم اقتدا نموده، تنها به سنت اکتفا کرده و بدعت بر آنان چیره نگشته است:

أَفَمَن یَمْشِی مُکِبًّا عَلَى وَجْهِهِ أَهْدَى أَمَّن یَمْشِی سَوِیًّا عَلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ [ملک: ۲۲]

(پس آیا آن کس که نگونسار و بر چهره راه می‏رود هدایت‏یافته تر است‏یا آن کس که ایستاده بر راه راست مى‏رود)

ای مسلمانان… این نصیحتی است جامع و وصیتی است کامل از وصایای رسول الله صلی الله علیه وآله و سلم که همه‏ی ابواب حکمت را در بر گرفته است. مومن، با اجرای این نصیحت، صادقانه و با وفای به عهد در برابر پروردگارش می‏ایستد.

این جمله‏ای است بس بزرگ که همه‏ی سخنان و کارها و نیت‏ها و حالت‏های انسان را در بر می‏گیرد. کمال کار و دستاورد خیر به این جمله بستگی دارد و هر که بدان پایبند نگردد همه‏ی تلاشش بیهوده گشته و به بی‏راهه می‏رود و هر که آن را اجرا نماید، خوبی‏هایش کامل گشته و راهش راست می‏گردد.

به این سوال دقیق و به رغبت بزرگ و همت عالی این صحابی جلیل، “سفیان بن عبدالله ثقفی” بنگرید آنگاه که از رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم چنین سوال نمود که: “ای رسول خدا… در اسلام سخنی به من بگوی که از هیچ کس دیگری جز تو آن را نپرسم” پس رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم اینگونه پاسخ داد: “بگو به الله ایمان آوردم و سپس استقامت بورز” [به روایت امام مسلم]

و در روایت ترمذی چنین آمده است که آن صحابی فرمود: ای رسول خداوند از چه چیز بیشتر بر من می‏ترسی؟ “رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم زبانش را در دست گرفت و فرمود: ” از این”. [ترمذی می‏گوید: این حدیثی است حسن و صحیح]

اهل علم به این نصیحت نبوی اهمیتی فراوان داده و به علت عظمت و اهمیتش درباره‏ی آن بطور مفصل سخن گفته‏اند زیرا این نصیحت تمام امور دینی را در بر می‏گیرد.

علما می‏گویند این نصیحت از این کلام الهی برگرفته شده است:

إِنَّ الَّذِینَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَیْهِمُ الْمَلَائِکَةُ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّتِی کُنتُمْ تُوعَدُونَ * نحْنُ أَوْلِیَاؤُکُمْ فِی الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَفِی الْآخِرَةِ وَلَکُمْ فِیهَا مَا تَشْتَهِی أَنفُسُکُمْ وَلَکُمْ فِیهَا مَا تَدَّعُونَ * نُزُلًا مِّنْ غَفُورٍ رَّحِیمٍ [فصلت: ۳۰ - ۳۲]

(‏ کسانی که می‌گویند : پروردگار ما تنها الله است ، و سپس پابرجا می‏‌مانند فرشتگان به پیش ایشان می‏‌آیند ( و به آنان مژده می‏‌دهند ) که نترسید و غمگین نباشید و شما را بشارت باد به بهشتی که  به شما وعده داده می‏‌شدید (۳۰) ما یاران و یاوران شما در زندگی دنیا و در آخرت هستیم، و در آخرت برای شما هرچه آرزو کنید هست، و هرچه بخواهید برایتان فراهم است (۳۱) اینها به عنوان پذیرائی از سوی خداوند آمرزگار و مهربان است .‏)

از همه‏ی خلفای راشدین درباره‏ی توضیح و شرح این آیه سخنانی نقل شده است:

ابوبکر صدیق رضی الله عنه می‏گوید: “سپس استقامت ورزیدند” یعنی اینکه به خداوند، کسی یا چیزی شریک نیاورده و به غیر او توجه نکرده‏اند.

عمر فاروق رضی الله عنه می‏گوید: یعنی بر راه طاعت استقامت ورزیده و به مانند کج روی شغال به راست و چپ منحرف نشدند.

عثمان ذی النورین رضی الله عنه می‏گوید: یعنی کارهای خود را برای خداوند خالص گرداندند.

علی مرتضی رضی الله می‏گوید: یعنی فرایض را به جای آوردند. همین سخن از ابن عباس رضی الله عنهما نیز روایت شده است.

استقامت یعنی در پی گرفتن راه مستقیم خداوند که در این آیه بدان پرداخته شده است:

فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا فِطْرَةَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا لَا تَبْدِیلَ لِخَلْقِ اللَّهِ ذَلِکَ الدِّینُ الْقَیِّمُ … [روم: ۳۰]

(‏ روی خود را خالصانه متوجّه دین کن . این سرشتی است که الله مردمان را بر آن سرشته است. نباید سرشت خدا را تغییر داد. این است دین و آئین محکم و استوار…)

یعنی دینی راست بدون کژی و انحراف.

حافظ ابن حجر رحمه الله می‏گوید: “استقامت کامل یعنی پایداری بر توحید برای تحقق معنای “لا اله الا الله” تا آنجا که شخص از الله اطاعت کرده و معصیت وی را نکند و شکر وی را به جای آورده و کفر نورزد. همه‏ی گناهان بر توحید ضربه وارد می‏سازند زیرا گناه در واقع اجابت کردن دعوتگران شیطان است”

حسن بصری و دیگران در تفسیر این سخن خداوند متعال که أفَرَأَیْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلَهَهُ هَوَاهُ .. (هیچ دیده‌ای کسی را که هوا و هوس خود را به خدائی خود گرفته است) [جاثیه: ۲۳] می‏گویند: “این شخص کسی است که میل چیزی نکرده مگر آنکه آن را انجام می‏دهد”.

ابن رجب حنبلی می‏گوید: “این با استقامت بر توحید منافات دارد و هر که توحیدش پایدار و درست شد همه‏ی کارها و حالاتش درست و مستقیم خواهد گردید و در همه‏‏ی سخنان و کردارها و در پنهان و آشکار بر راه مستقیم خواهد رفت…”

استقامت یعنی درست انجام دادن کار و پیمودن راه حق و راستی، و مهمترین چیزی که باید در آن، راهِ استقامت را پیمود استقامت قلب است بر توحید و معرفت و خشیت و بزرگداشت و محبت خداوند و استقامت در امید به او و دعا و توکل بر وی و روی گرداندن از همه به جز او؛ و اگر قلب راه استقامت را در پیش گیرد همه‏ی اعضای دیگر بدن بر طاعت خداوند مستقیم می‏گردند و در حدیث صحیح چینن آمده است که رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فرمود:

“بدانید که در بدن تکه گوشتی است که اگر صالح شد همه‏ی بدن صالح می‏گردد و اگر فاسد گردید همه‏ی بدن فاسد خواهد گردید، بدانید که این تکه گوشت، قلب است”

پس از قلب، مهم‏ترین عضو بدن که باید راه استقامت را در پیش گیرد، زبان است. در حدیثی که احمد و دیگران از انس رضی الله عنه روایت کرده‏اند رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم می‏‏فرماید:

“ایمان بنده پایدار نخواهد گردید تا آنکه قلب وی پایدار شود و قلب وی پایدار نخواهد شد تا آنکه زبان وی راه استقامت در پی گیرد”.

و همچنین در حدیثی دیگر آمده است که رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فرمود: “هنگامی که فرزند آدم صبح می‏کند همه‏ی اعضای بدن ملتمسانه روی به زبان آورده و می‏گویند: از خداوند بترس که ما وابسته توایم… اگر استقامت پیشه ساختی ما نیز استقامت پیشه می‏سازیم و اگر کج رفتی ما نیز کج می‏رویم” [به روایت ترمذی و دیگران]

ای مسلمانان: آنچه از بنده مطلوب است استقامت است که همان پایداری در راه است و اگر بر این توانایی نیافت باید بر میانه‏روی پایداری کند زیرا ترس از این است که وارد میدان افراط و تفریط گردد، و رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم می‏فرماید: “پایداری کنید و میانه‏روی نمایید و بدانید که هیچکس با عمل خود نجات نمی‏یابد”. گفتند: حتی تو ای رسول خداوند؟ فرمود: “حتی من.. مگر آنکه خداوند با رحمت و فضلی از سوی خویش مرا در بر گیرد.” [به روایت امام مسلم]

علما می‏گویند: این حدیث همه‏ی مقامات دین را که استقامت و پایداری و درستی نیت و سخن و کردار است در خود جمع کرده است. در جایی دیگر رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم بیان می‏فرماید که به جای آوردن استقامت بطور کامل، امری است که مردم توانایی آن را ندارند. ایشان می‏فرمایند:

“استقامت بورزید اگر چه قدرت انجام کامل آن را ندارید و بدانید که بهترین اعمال شما نماز است و جز شخص مسلمان کسی بر وضو مداومت نمی‏ورزد”. و در روایت امام احمد چنین آمده است که رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم فرمود: “پایداری کرده و میانه‏روی نمایید…”

زیرا پایداری حقیقت استقامت است که همان درست ساختن سخنان و اعمال و نیت‏هاست و رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم علی رضی الله عنه را امر نمود که از خداوند پایداری در درست انجام دادن کارها و هدایت، را بخواهد. [به روایت مسلم و دیگران]

مقاربت نیز یعنی اینکه انسان اگر از انجام کامل هدفش ناتوان ماند هر آنچه را که به هدفش نزدیک است انجام دهد. همچنین در حدیث “حَکَم بن حزن کلبی” آمده است که رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فرمودند: “ای مردم… شما نخواهید توانست همه‏‏ی آنچه را که من به شما امر می‏کنم [بطور کامل] انجام دهید اما در انجام آن تلاش کرده و تا می‏توانید به آن نزدیک شوید”

و در حدیث عبدالله بن عمرو بن عاص رضی الله عنهما آمده که رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فرمودند: ” همانا انسان مسلمانی که پایدار است و در امور میانه‏روی می‏کند، درجه‏ی روزه‏دار شب زنده‏دار را با اخلاق نیکو و طبع بزرگوارش به دست می‏آورد” [به روایت امام احمد]

آری ای بندگان خداوند. کلمه‏‏ی “استقامت” معانی بزرگی چون “تلاش در حد توان” و پایبندی به سنت و پی گرفتن راه میانه و معتدل را در خود دارد. بیایید این آیات بینات را در کتاب خداوند مورد تامل قرار دهیم. خداوند متعال پیامبرش را چنین مورد خطاب قرار داده و می‏فرماید:

فَاسْتَقِمْ کَمَا أُمِرْتَ وَمَن تَابَ مَعَکَ وَلاَ تَطْغَوْاْ… [هود: ۱۱۲]

(پس همان گونه که دستور یافته‏اى ایستادگى کن و هر که با تو توبه کرده [نیز چنین کند] و طغیان مکنید)

پس استقامت، در برابر طغیان و سرکشی قرار دارد؛ و طغیان و سرکشی اصلِ همه‏ی مفاسد می‏باشد و اینگونه است که این آیه جامع تمام آنچه برای به دست آوردن منافع و جلوگیری از مفاسد لازم است می‏باشد.

از حسن بصری نیز اینگونه نقل شده است که فرمود: “خداوند دین را بین دو “نه” قرار داده است: طغیان و سرکشی نکنید، سازش و مداهنه نکنید”

اما در آیه‏ی دیگر خداوند می‏فرماید:

فَلِذَلِکَ فَادْعُ وَاسْتَقِمْ کَمَا أُمِرْتَ وَلَا تَتَّبِعْ أَهْوَاءهُمْ … [شوری: ۱۵]

(بنابراین به دعوت پرداز و همان گونه که مامورى ایستادگى کن و از هوس‏هاى آنان پیروى مکن)

همانطور که می‏بینید خداوند متعال در این آیه پیروی از هوا و هوس را در برابر استقامت قرار داده است. همچنین در آیه‏‏ی دیگر می‏فرماید:

قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِّثْلُکُمْ یُوحَى إِلَیَّ أَنَّمَا إِلَهُکُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِیمُوا إِلَیْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ .. [فصلت: ۶]

(بگو من بشرى چون شمایم جز اینکه به من وحى مى‏شود که خداى شما خدایى یگانه است پس مستقیما به سوى او بشتابید و از او آمرزش بخواهید)

که خداوند در این آیه استقامت را به همراه استغفار ذکر کرده است تا آنکه یادآوری کند که در راه استقامت حتما تقصیر رخ خواهد داد و ابن عباس رضی الله عنهما د مورد این آیه که خداوند می‏فرماید: فَاسْتَقِمْ کَمَا أُمِرْتَ… [هود] (آنگونه که امر شده‏ای استقامت بورز) می‏گوید: “آیه‏ای سخت‏تر از این آیه بر پیامبر نازل نشده است”. برای همین وقتی صحابه به رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم گفتند که ای رسول خدا پیری چه زود سراغ شما آمده است. رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فرمودند: “سوره‏ی هود و خواهرانش مرا پیر ساختند”

در پایان ای بندگان خداوند بدانید که بزرگترین بزرگواری‏ها پایداری و استقامت است و استقامت نشانه‏ی یقین و راه مخلصان است…

اعوذ بالله من الشیطان الرجیم

إِنَّ الَّذِینَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا فَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ * أُوْلَئِکَ أَصْحَابُ الْجَنَّةِ خَالِدِینَ فِیهَا جَزَاء بِمَا کَانُوا یَعْمَلُونَ [احقاف: ۱۳-۱۴]

(محققا کسانى که گفتند پروردگار ما الله است ‏سپس ایستادگى کردند ترسی بر آنان نیست و غمگین نخواهند شد (۱۳) ایشان اهل بهشتند که به پاداش آنچه انجام مى‏دادند جاودانه در آن مى‏مانند)

خداوند من و شما را با قرآن بزرگ و روش پیامبر صلی الله علیه وآله وسلم سود رساند. این را گفته و از خداوند برای خود و شما و دیگر مسلمانان از هر گناهی آمرزش می‏خواهم. پس از او آمرزش بخواهید که او غفور و رحیم است.

خطبه‏ ی دوم:

ستایش از آن الله است، ستایش از آن اوست که اهل صدقه را جزای خیر داده و نیکوکاران را دوست دارد و اجر مومنان را ضایع نمی‏گرداند. او را برای فضل بزرگ و نعمت‏های پی در پی‏اش سپاس می‏گویم.

و گواهی می‏دهم که معبودی حقیقی نیست جز الله که واحد است و هیچ شریکی ندارد و اوست که بخشنده است و بزرگوار، و صاحب عرش عظیم است. و گواهی می‏دهم که سرور و پیامبر ما محمد، بنده و پیامرسان او و خاتم پیامبران است. درود و سلام و برکات خداوند بر او و اهل بیت و اصحاب وی و تابعین و کسانی باد که تا روز قیامت راه آنان را به نیکی در پی گیرند.

اما بعد…

استقامت یعنی وفای به عهد و دوری کردن از عادات و سنت‏های بد و قرار گرفتن در برابر خداوند با راستی و صدق و پایبندی به اعتدال در همه‏ی امور دین و دنیا. خداوند متعال خطاب به بنی اسرائیل چنین می‏فرماید:

یَا بَنِی إِسْرَائِیلَ قَدْ أَنجَیْنَاکُم مِّنْ عَدُوِّکُمْ وَوَاعَدْنَاکُمْ جَانِبَ الطُّورِ الْأَیْمَنَ وَنَزَّلْنَا عَلَیْکُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوَى* کُلُوا مِن طَیِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاکُمْ وَلَا تَطْغَوْا فِیهِ فَیَحِلَّ عَلَیْکُمْ غَضَبِی وَمَن یَحْلِلْ عَلَیْهِ غَضَبِی فَقَدْ هَوَى [طه: ۸۰- ۸۱]

(اى فرزندان اسرائیل در حقیقت [ما] شما را از [دست] دشمنتان رهانیدیم و در جانب راست طور با شما وعده نهادیم و بر شما ترنجبین و بلدرچین فرو فرستادیم (۸۰) از خوراکیهاى پاکیزه‏اى که روزى شما کردیم بخورید و[لى] در آن زیاده‏روى مکنید که خشم من بر شما فرود آید و هر کس خشم من بر او فرود آید قطعا در هلاکت افتاده است)

امام ابن قیم درباره‏ی ارتباط محکم میان استقامت و پایبندی به سنت می‏گوید: “شیطان قلب بنده را آزمایش می‏کند؛ پس اگر در قلب بنده میل به بدعت و رویگردانی از کمال پایبندی بر سنت را مشاهده کرد او را از عمل به سنت خارج می‏سازد. اما اگر در وی حرص به سنت و پایبندی شدید به آن را مشاهده کرد، او را به تلاش بیش از حد و ظلم به نفس و بدن و دوری از حد اعتدال دستور می‏دهد”.

و در ادامه می‏گوید: ” و این دقیقا مانند حال خوارج است که اهل استقامت نماز و روزه و قرائت خود را در برابر نماز و روزه‏ و قرائت آنان ناچیز می‏شمارند که هر دوی اینها خروج از سنت است… اولی بدعت سهل انگاری و کم‏کاری است و دومی بدعت زیاده‏روی و اسراف. برای همین است که علمای محقق می‏گویند: خداوند به چیزی دستور نداده است مگر آنکه شیطان درباره‏‏ی آن دو موضع می‏گیرد: یا موضع تفریط و سهل انگاری و کم‏کاری ویا موضع افراط و زیاده‏روی و برای شیطان مهم نیست که در کدام یک از این دو موفق شود… افراط یا تفریط”.

پس ای بندگان خداوند تقوای وی را پیشه سازید که خیر و عدل و رحمت، همه در پایبندی اهل استقامت در میانه‏روی و اخلاص به همراه پیروی است. برخی از صحابه می‏گویند: “اقتصاد و میانه‏روی در سنت بهتر است از تلاش در غیر سنت” و از جمله دعاهای حسن بصری این بود که می‏فرمود: “خدایا تو پروردگار مایی، به ما استقامت عطا کن”

و در پایان درود و سلام بفرستید بر پیامبرتان محمد مصطفی و رسول مجتبی که خداوند شما را بدان امر نموده و فرموده است:

إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِکَتَهُ یُصَلُّونَ عَلَى النَّبِیِّ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَیْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِیمًا [احزاب: ۵۶]

(الله و ملائکه‏اش بر پیامبر درود می‏فرستند ای کسانی که ایمان آورده‏اید بر او درود و سلام بفرستید)

خداوندا بر بنده و پیامبرت محمد و بر اهل بیت پاکش و بر همسرانش مادران مومنان درود و سلام فرست و از چهار خلیفه‏ی راشد، ابوبکر و عمر و عثمان و علی و از دیگر صحابه و تابعین و آنانی که تا قیامت به نیکی از آنان پیروی نمایند خشنود باش.

خدایا اسلام و مسلمانان را عزت ده… خدایا اسلام و مسلمانان را عزت ده… خدایا اسلام و مسلمانان را عزت ده… و شرک و مشرکان را خار گردان و دین خود را حفظ نما و بندگان مومنت را یاری ده.

خدایا ما را در سرزمین‏هایمان ایمن گردان و مسئولان ما را صالح بگردان. خدایا همه‏ی مسئولان مسلمان را برای عمل به کتابت و سنت پیامبرت موفق گردان و آنان را رحمتی بر بندگانت قرار ده و کلمه‏‏ی آنان را بر حق و هدایت یکی گردان. خدایا بر امت اسلام حکومتی راشد قرار ده که در آن اهل طاعت عزت یافته و اهل معصیت و فساد هدایت یابند و در آن به نیکی امر شده و از بدی‏ها بازداشته شود که تو بر هر کاری توانایی.

خداوندا مجاهدان را نصرت ده. خداوندا مجاهدانی را که در راه تو و در راه اعلای کلمه‏ی تو و عزت یافتن دینت جهاد می‏کنند یاری نما. خدایا آنان را در فلسطین و در هر جای دیگر یاری ده.

خدایا یهودیان صهیونیست اشغالگر، طغیان پیشه ساخته و راه فساد برگرفته و ویران کردند و کشتنتد و آواره کردند… خدایا تو آنان را نابود ساز که آنان قدرت ناتوان ساختن تو را ندارند. خدایا عذاب خود را بر آنان نازل کن، آن عذابی که از مجرمان برگشت پذیر نیست.

خدایا هر که را برای ما و برای امت ما اراده‏ی بد دارد به خود مشغول ساز و نیرنگ او را در راه نابودی‏اش قرار ده ای پروردگار جهانیان.

خداوندا عاقبت ما را در همه‏ی امور به خیر گردان و ما را از خواری دنیا و عذاب آخرت حفظ نما. خدایا کارهای ما را آسان گردان و سینه‏‏ی ما را فراخ گردان و قلب ما را نورانی ساز و کارهای ما را با نیکی‏ها خاتمه بخش و همه‏ی امور ما را نیکو بگردان ای پروردگار جهانیان.

پروردگارا ما را و برادران ما را که در ایمان بر ما پیشی گرفتند بیامرز و در قلب ما هیچ کینه و کدورتی از مومنان قرار مده که تو رؤوف و رحیمی… پروردگارا ما را در دنیا و آخرت نیکی عطا کن و از آتش دوزخ حفظ نما.

ای بندگان خداوند: همانا خداوند به عدل و احسان و بخشش به نزدیکان امر کرده و از فحشا و منکر و تجاوز نهی می‏نماید. او شما را چنین نصیحت می‏کند باشد که پند گیرید. پس خداوند را یاد کنید تا شما را یاد کند و او را شکر کنید تا بر شما بیافزاید. و همانا یاد الله بزرگتر است و خداوند به آنچه می‏کنید آگاه است.

___________________

با تشکر از شبکۀ جهانی نور

http://www.nourtv.net