معجزه ی نبوی در علم فلک

أورخان محمَّدعلی / ترجمه: سيداحمد هاشمی

چندي پيش يكي از دوستان نامه اى را از طريق ايميل برايم فرستاد كه حاوي خبري جالب درباره سياره مريخ بوداين خبر در يكي از سايتهاي مشهور امريكايي متخصص در علم نجوم منتشر شده كه اين دوست آدرس سايت را هم نوشته بود:

http://www.space.com/4613-cosmic-illusion-mars-move.html

اين خبر واقعا جالب بود زيرا حقيقتا به معجزه اى آشكار از معجزات نبوي اشاره داشت كه جايي را براى توجيه يا اعتراض و انكار باقى نمى گذاشت.

و اينك بخشي از اين خبر مفصل نجومي را بعرض ميرسانم:

« بيش از يك قرن است كه سياره مريخ مورد توجه دانشمندان و ستاره شناسان قرار داشته است، تا اينكه نظرياتي مطرح شد كه احتمال مي داد در مريخ حيات وجود داشته باشد،زيرا كه اين سياره ازلحاظ فاصله از خورشيد، در رده دوم بعد از زمين قرار ميگيرد، واين بدين معناست كه گرمايي كه از خورشيد به آن ميرسد باحتمال وجود نوعي حيات در اين سياره كمك ميكند.

برخى از دانشمندان در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم زمانيكه سياره مريخ را رصد ميكردند ياد آور شدند كه آنها از طريق تلسكوپ خطوط منظمي شبيه به كانالهاي آبرساني را بر سطح مريخ مشاهده كرده اند،روزنامه ها اين خبر را منتشر كردند و آن را دليلي بر وجود حيات بر سطح مريخ دانستند،بعقيده آنان وجود اين كانالها ميتواند دليلي بروجود تمدني زنده يا منقرض شده در گذشته باشد.

ولي ديري نگذشت كه دانشمندان متوجه شدندكه اين خطوط أصلا بر سطح مريخ وجود ندارد،و خطوط مشاهده شده در واقع خطوط موئينه شكلي بوده كه بر روي عدسيهاي تلسكوپ وجودداشته و رصد كننده تصور كرده كه اين خطوط كانالهاي آبرساني بر روي مريخ است.

ولي با اين وجود توجه دانشمندان به اين سياره كمرنگ نشد تا آنجا كه در سه سال أخير اين توجه چند برابر هم شد زيرا آنان بر اساس محاسبات نجومي دريافته بودندكه اين سياره در اواخر سال 2003 ،پس ازهزاران سال در نزديكترين فاصله خود از زمين قرار ميگيرد. رصد خانه هاي سراسر دنيا تلسكوپهاي خود را بسوي مريخ تنظيم كردند تا بتوانند حركات آنرا دنبال كنند و منتظر نزديك شدنش به زمين باشند و در اين فرصت بتوانند عكسهاى واضحترى از آن بگيرند.متعاقب آن مطالب زيادي نيز پيرامون اين سياره نوشته شد.

عجيب ترين چيزي كه دانشمندان در هنگام رصد اين سياره با آن برخورد كردند اين بود كه سرعت مريح پيرامون محورش در جهت مشرق در ماه جولاي سال گذشته به كندى گراييد ودر روز

چهارشنبه برابر با 30 جولاي گردش مريخ در جهت مشرق متوقف شد ،و در ماههاى اوت و سپتامبر گردش مريخ بطور معكوس يعني در جهت مغرب تغيير كردو تا روز 29 سپتامبر گردش مريخ درجهت معكوس ادامه داشت ،و اين بدان معناست كهخورشيددر طول اين مدت از مغرب مريخ طلوع ميكرده است نه از مشرق،پس از آن مريخ يكبار ديگر به گردش عادي خود در جهت مشرق ادامه داد.

اين پديده عجيب در علم نجوم، حركت قهقرايي (Retrograde motion)ناميده ميشود، ستاره شناسان ميگويند:

اين پديده روزي درهر يك از سيارات منظومه شمسي اتفاق خواهد افتاد كه زمين نيز از آن جمله است يعني روزى خورشيد از مغرب زمين طلوع خواهد كرد.

آيا اين دقيقا همان چيزي نيست كه رسول خدا – صلي الله عليه و سلم – مارا از آن خبرداده است ؟آيا نفرموده كه يكي از نشانه هاى بزرگ قيامت طلوع خورشيد از مغرب است؟

قبل از اينكه رواياتي را كه در اين زمينه وارد شده ذكر كنم لازم ميدانم متن انگليسي مطالب فوق را كه در سايت مذكور آمده است نقل نمايم و سپس به ترجمه آن بپردازم و خوانندگان عزيزميتوانند خود ازاين سايت بازديد نمايند:

For the past few weeks, Mars has appeared to slow in

its eastward trajectory, almost seeming to waver, For

the past few weeks, Mars has appeared to slow in its

eastward trajectory, almost seeming to waver, as if it

had become uncertain.

On Wednesday, July 30, that steady eastward course

will come to a stop. Then, for the next two months,

the planet will move backward against the star

background-toward the west .On Sept.29 it will pause

again before resuming its normal eastward direction.

All the planets exhibit retrograde motion at one time

or another. Ancient astronomers were unable to come up

with a satisfactory explanation for it.

ترجمه متن فوق جنين است:

« در طول چند هفته گذشته چنين به بنظر ميرسد كه گردش سياره مريخ در جهت مشرق بكندي ميگرايد،تقريبا اينطور بنظرميرسد كه مريخ متردد است آيا در جهت شرق گردش كند يا در جهت غرب؟ در روز چهارشنبه برابر با 30 جولاى گردش يكنواخت مريخ بسمت شرق متوقف خواهد شد و در دوماه آينده اين سياره در جهت غرب يعني در خلاف جهت سابق خود گردش خواهد كرد، درروز29 سپتامبر حركتش يكبار ديگر متوقفخواهد شد تا بار ديگر حركت عادى خود را بسمت شرق از سر بگيرد. همه سيارات ديگرنيز روزي گردش قهقرايي را از خودنشان خواهند داد. ستاره شناسان باستان ازارائه توضيح قابل قبولىبراي اين پديده عاجز بودند».

روايات وارده در اين باره:

روايات زيادي در اين باره وارد شده كه بيانگر اين است كه يكى ازنشانه هاى بزرگ قيامت طلوع خورشيد از مغرب است و زمانيكه اين علامت ظهور مي كند ،توبه هيچ بنده اى و ايمان هيچ انسان غير مؤمني پذيرفته نمي شود، خداوند متعال ميفرمايد:

{ هل ينظرون إلا أن تأتيهم الملائكة أو يأتي ربك أو يأتي بعض آيات ربك يوم يأتي بعض آيات ربك لا ينفع نفسا إيمانها لم تكن آمنت من قبل أو كسبت في إيمانها خيرا قل انتظروا إنا منتظرون} الأنعام/158

يعني:« آيا انتظار دارندمگراينكه فرشتگان بنزدآنان بيايد؟ يا بروردگارت يا بخشي از نشانه هاي پروردگارت بيايد؟ روزي كه بخشي از نشانه هاى پروردگارت بيايد،ايمان كسي كه قبلا ايمان نياورده،يا ازايمانش خيري كسب نكرده ،به او سودي نمي رساند. بگومنتظر باشيد كه ما هم در حال انتظاريم»

برخى از أحاديث صحيح دلالت بر اين دارند كه منظور ازبعضي نشانه ها در اينجا طلوع خورشيد از مغرب است واين همان چيزى است كه بيشتر مفسرين به آن إشاره كرده اند.

امام طبرى در تفسير اين آيه ميفرمايد:« بهترين قول در ميان اين أقوال همان است كه از رسول خدا – صلي الله عليه و سلم – وارد شده است كه فرمودند: اين (بخشي از نشانه هاي پروردگار) وقتي است كه خورشيد از مغرب طلوع ميكند».

ابو هريره از رسول الله – صلي الله عليه و سلم – نقل ميكند كه فرمودند:«قيامت بربا نمي شود تا وقتي كه خورشيد از مغرب طلوع كند،وقتي كه خورشيد ازمغرب طلوع كرد ومردم همگي آنرا ديدند،آنگاه است كه ايمان كسي كه قبلا ايمان نياورده،يا ازايمانش خيري كسب نكرده ،به او سودي نمي رساند» رواه الشيخان (بخاري و مسلم)

از عبد الله بن عمر روايت شده كه گفت :از رسول خدا – صلي الله عليه و سلم – حديثي را حفظ كرده ام كه هنوز آنرا فراموش نكرده ام ،شنيدم كه رسول خدا – صلي الله عليه و سلم – فرمودند:«اولين نشانه هاى قيامت طلوع خورشيد از مغرب است» . رواه أحمد

باز – صلي الله عليه و سلم – فرمودند:«خداوند دستش را شبانگاهان ميگستراند تا گنهكار روز توبه كند .و روز دستش را ميگستراند تا گنهكار شب توبه كند تا وقتي كه خورشيد از مغرب طلوع كند» (يعني بعد از آن دروازه توبه بسته ميشود)

بعضي از علماء بر اين باورند كه آنكسانيكه توبه و ايمانشان پذيرفته نميشود كفاري هستند كه طلوع خورشيد از مغرب را مشاهده كرده وبا چشم سر آنرا ديده اند.

منبع:مجله كويتي المجتمع- شماره1608-3/7/2004

*اورخان محمَّد علي بژوهشگر و مورخ تركمن عراقي الأصل مقيم تركيه