بیداری اسلامی

ابوصلاح

حقا که خالق جهانیان منزلت مسجد را بلند مرتبه گردانیده و آنرا به خود نسبت داده و عمران و آبادسازی آنرا نشانه ایمان شخص به الله و روز قیامت قرار داده و همچنین رها ساختن و جلوگیری از عمران و آبادی آن را نهایت ظلم و ستم دانسته، و وعده عذاب و خواری
عذاب و خواری را بر اینگونه اعمال قرار را داده است.

مسجد بعنوان محل انجام روزانه پنج بارنمازجماعت، در اسلام و زندگی مسلمان، موقعیت پر اهمیت پیدا کرده است. بدین سبب مانند دیر راهبان و پاتوق بیکاران نیست.

زیرا که در اسلام، رهبانیت وجود ندارد ورسول گرامی اسلام صلی الله علیه وسلم به ابوذر رضی الله عنه فرموده است:
به جهاد روی آور که رهبانیت امت در جهاد است.

واین را باید دانست که مسجد از دیدگاه اسلام تنها به این مسأله منحصر نمی گردد به اینکه جایگاهی است که تنها برای عبادت مشخص شده باشد، بلکه تمامی نقاط بر این کره خاکی مسجد بشمار می آید و در حقیقت مسجد مکانی است برای آشکار نمودن شعائر اسلام پس با این وضیعت مسجد از محبوبترین مکانها نزد الله بشمارمی رود همانگونه که در أحادیث وارده در صحیحین وغیره آماده است.

ومسجد قلعه و دژ ایمان بشمار رفته و منبر اعلان توحید الله سبحانه وتعالی می باشد. بله: پس مسجد این مدرسه ایست که بزرگان اسلام درمحیط ایمانی تربیت یافتند. و اگر مسجد این جاه و منزلت را در اسلام دارد مسلماً احکام و آدابش هم متعدد بوده، ما در این جا برخی از احکام و آدابی که جامعه اسلامی به آن نیاز دارد بیان خواهیم کرد که از آنها:

*خلوص نیت به هنگام شتافتن به سوی مسجد:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند:«من أتَی المسجد لشیء فهو حظه»(رواه أبوداودوصححه الألبانی”)

اگر کسی بقصد چیزی به سوی مسجد رود پس همان چیز بهره اش از مسجد رفتن خواهد بود.

* وضوء گرفتن پیش از اینکه روانه مسجد شود:

این عنوان با حدیثی که طبرانی آنرا در معجم الکبیر روایت نموده است تقویت می گردد وآنهم حدیثی که سلمان فارسی رضی الله عنه آنرا از رسول الله صلی الله علیه وسلم نقل نموده اند که فرمودند:

« من توضأ فی بیته فأ حسن الوضوء ثم أتی المسجد فهو زائرالله وحق المزورأن یکرم الزائر»(صحیح الترغیب ۲۲۳)

کسی که در خانه اش وضوئی کامل و پسندیده بجا آورد سپس بقصد مسجد راه را در پیش گرفت پس او کسی است که به زیارت خالقش شتابد واین هم یک امر بدیهی است که میزبان از میهمانش پذیرائی واستقبال نماید.

*حفظ آرامش ووقار وعدم شتاب زدگی در هنگام رفتن به مسجد:

از ابوهریره رضی الله عنه روایت شده است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند.

« إذا سمعتم الإقامة فامشوا إلی الصلاة وعلیکم بالسکینة والوقار و لاتسرعوا، فما أدرکتم فصلّوا وما فاتکم فأتموا»(متفق علیه)

اگر شنیدید اقامه نماز گفته می شود با وقار و آرامی وبدون شتاب زدگی بسوی نماز بروید وبه هر کجای نماز رسیدید آنرا برپا دارید وهر چه از شما فوت شد آنرا کامل نمائید.

* زیور و زیبائی شخص در مسجد:

الله سبحانه وتعالی فرموده است:

« یا بنی آدم خذوا زینتکم عند کل مسجد».

ای فرزندان آدم زیورهای خود را در مقام عبادت به برگیرید.

امام ابن کثیر رحمه الله در تفسیر این فرموده است: ( براساس این آیه و نصوص دیگری که در أحادیث رسول الله صی الله علیه وسلم وارد شده است مستحب می باشد شخص زیور وزیبائیش را درتمامی نمازها وازهمه مهمتر نمازهای جمعه وعید بگیرد و شایسته است خود را خوشبو نماید که خوشبوئی وهمچنین مسواک زدن باز هم از قبیل زیبائی بشمار می رود برای اینکه تکمیل کننده و اتمام دهنده زیبائی و زیور شخص می باشد واز بهترین لباسها، لباسهای سفید می باشد.)

وهمچنین امام عبدالبر در تمهیدفرموده است: ( اهل علم و دانش برای شخصی که یک لباس هم بیش ندارد مستحب دانسته اند که با همان یک لباس خود را در نماز تا می تواند زیبا گرداند و خود را خوشبو نماید و مسواک بزند.

وعبدالله بن عمر رضی الله عنهما نافع را دید که در خلوت به نماز ایستاده در حالیکه یک لباس هم بیش به تن ندارد به او گفت: (آیا شما دو پیراهن ندارید)؟ گفت بله. سپس عبدالله بن عمر فرمودند: آیا به بازارهم با یک پیراهن می روی. فرمود خیر. سپس عبدالله بن عمرفرمودند: (پس الله شایسته تر است از اینکه زیور و زیبائیت را در مقابل او بر گیری).

* وارد شدن به مسجد:

سنت است شخصی که قصد وارد شدن به مسجد را دارد پای راستش را پیش فرستد ودعائی که رسول الله صی الله علیه وسلم می خواند بخواند و آن هم « إذا دخل أحدکم المسجد فلیقل اللّهم افتح لی أبواب رحمتک وإذا خرج فلیقل اللّهم إنی أسألک من فضلک» (رواه مسلم)

هر وقت یکی از شما به مسجد وارد شد پس بگوید: اللّهم افتح لی أبواب رحمتک.

بار الها درهای رحمتت را بر من بگشا. و هروقت خواست خارج شود پس بگوید: اللّهم إنی أسألک من فضلک. بارالها من فضل و کرمت خواهانم.

* نهی از نشستن در مسجد قبل از برپاداشتن نماز تحیت مسجد:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرموده است:«إذادخل أحدکم المسجدفلایجلس حتی یصلی رکعتین »(رواه مسلم ) (هروقت یکی از شما به مسجد وارد شد پس ننشیند تا اینکه دو رکعت نماز را بر پا دارد).

بله: واین دو رکعت نماز را بجا می آورد حتی اگر امام جمعه مشغول ایراد خطبه باشد. به دلیل حدیث جابر بن عبدالله که فرمود:( جاء رجل والنّبیُّ صلی الله علیه وسلم یخطب النّاس یوم الجمعة ، فقال: اصلیت یا فلان؟ قال: لا، قال: قم فارکع).(متفق علیه) پیامبرصلی الله علیه وسلم روز جمعه در حال خطبه بود که مردی وارد مسجد شد، پیامبرصلی الله علیه وسلم فرمود: فلانی آیا نماز خواندی؟ گفت: خیر، فرمود: پس بلند شو و (دو رکعت) نماز بخوان.

* نهی از وارد شدن شخص به مسجد درحالیکه بوی بد ازاو می آید:

رسول الله صلی الله علیه و سلم فرموده است: « من أکل البصل و الثوم والکراث فلایقربنّ مسجدنا فإن الملائکة تتأذی مما یتأذی منه بنوآدم»( رواه مسلم)

کسی که پیازوسیروتره خورد پس به مسجد ما نزدیک نگردد زیرا فرشتگان ناراحت می شوند از هر چه انسانها از آن ناراحت میشوند.